تلاش برای تغییر موازنه در سواحل یمن میتواند پیامدهایی فراتر از بابالمندب داشته باشد و بر محاسبات امنیتی پیرامون تنگه هرمز اثر بگذارد؛ دو گذرگاهی که افزایش تنش در آنها، تجارت دریایی و انتقال انرژی را با ریسک بیشتری روبهرو میکند.
به گزارش ایران جیب، در گزارش ارائهشده از تحولات یمن، از آغاز عملیات نیروهای تحت حمایت عربستان و امارات برای عقب راندن انصارالله از سواحل مشرف به بابالمندب خبر داده شده است. در این گزارش، پشتیبانی هوایی عربستان و امارات و کمکهای لجستیکی اروپا نیز مطرح شده؛ ادعاهایی که در متن ارائهشده، تأیید مستقل آنها درج نشده است.
محور اصلی این تحلیل، ارتباط تحولات بابالمندب با موازنه قدرت در تنگه هرمز است. بر این اساس، محدود شدن دسترسی انصارالله به سواحل راهبردی یمن میتواند یکی از اهرمهای نفوذ منطقهای این گروه را تضعیف کند و بر محاسبات طرفهای درگیر درباره فشار بر ایران اثر بگذارد.
چرا تحولات بابالمندب برای ایران اهمیت دارد؟
بابالمندب و هرمز دو گذرگاه جداگانهاند، اما از منظر امنیت دریایی و انتقال انرژی، تحولات آنها میتواند بر یکدیگر اثر بگذارد. در تحلیل ارائهشده، فرض بر این است که تضعیف موقعیت انصارالله در بابالمندب، دست متحدان آمریکا را برای تمرکز بیشتر بر فشار علیه تهران باز خواهد کرد.
با این حال، این ارتباط یک ارزیابی راهبردی است و به معنای قطعی بودن افزایش فشار در هرمز نیست. نتیجه تحولات به وضعیت میدانی یمن، تصمیم بازیگران منطقهای و واکنشهای سیاسی و نظامی بستگی دارد.
پیامدهای اقتصادی گسترش تنش در گذرگاههای دریایی
گسترش ناامنی در مسیرهای کشتیرانی میتواند هزینه بیمه، حملونقل و تأمین کالا را افزایش دهد. تغییر مسیر کشتیها نیز ممکن است زمان تحویل محمولهها را طولانیتر کند و هزینه بیشتری به واردکنندگان و صادرکنندگان تحمیل کند.
در بازار انرژی، نگرانی درباره اختلال در انتقال نفت میتواند ریسک معاملات را بالا ببرد. با این حال، شدت اثر بر قیمت نفت به میزان اختلال واقعی، مدت آن و امکان استفاده از مسیرهای جایگزین وابسته است؛ صرف افزایش تنش، بهتنهایی به معنای توقف صادرات یا جهش قطعی قیمتها نیست.
هرمز و الفجیره در محاسبات منطقهای
در متن تحلیل، ظرفیت ایران در تنگه هرمز و مسیر صادرات نفت از الفجیره بهعنوان عوامل مؤثر بر محاسبات طرفهای مقابل مطرح شده است. نویسنده معتقد است پیوند خوردن تحولات این نقاط با بابالمندب میتواند هزینه گسترش فشار بر انصارالله را افزایش دهد.
این دیدگاه، پیشنهاد تحلیلی نویسنده است و نباید آن را تصمیم اعلامشده ایران یا نشانه وقوع اختلال در این مسیرها تلقی کرد. هرگونه گسترش تقابل به گذرگاههای انرژی، علاوه بر پیامدهای امنیتی، میتواند هزینههای اقتصادی گستردهای برای کشورهای منطقه و تجارت جهانی داشته باشد.
نگرانی از تمرکز فشار بر یک جبهه
بخش دیگری از تحلیل، به مقایسه وضعیت یمن با تجربه لبنان اختصاص دارد. استدلال مطرحشده این است که تمرکز فشار بر یک جبهه، در صورت محدود ماندن واکنش سایر بازیگران، میتواند موازنه منطقهای را تغییر دهد.
از این منظر، تحولات بابالمندب تنها موضوعی مربوط به سواحل یمن نیست؛ بلکه بخشی از رقابت گستردهتر منطقهای است که آثار احتمالی آن میتواند در امنیت هرمز، هزینه تجارت دریایی و بازار انرژی نمایان شود.


