به گزارش ایران جیب، بازار لوازمالتحریر در آستانه بازگشایی مدارس با کمبود گسترده کالا مواجه نیست، اما افزایش هزینه مواد اولیه، کاغذ، مقوا و حملونقل در کنار کاهش قدرت خرید خانوارها، رفتار مشتریان را تغییر داده است.
بررسی بازار بزرگ تهران نشان میدهد خانوادهها بیش از گذشته خریدهای خود را به اقلام ضروری و اقتصادی محدود کردهاند و به جای خرید کامل لوازم مورد نیاز برای یک سال تحصیلی، بخشی از کالاها را در طول سال تهیه میکنند.
قیمت دفتر و نوشتافزار چقدر است؟
در بازار انواع دفتر، مداد، خودکار، پاککن، تراش، جامدادی و مدادرنگی عرضه میشود و اختلاف قیمت میان کالاهای اقتصادی، برندها و محصولات فانتزی قابل توجه است.
برخی قیمتهای مشاهدهشده در بازار به این شرح است:
| کالا | محدوده قیمت |
| دفتر 40 برگ | حدود 86,500 |
| دفتر 60 برگ | حدود 88,500 تا 89,500 |
| دفتر 80 برگ | حدود 98,000 |
| دفتر 100 برگ فانتزی و جلد سخت | تا حدود 350,000 |
| مداد سیاه | حدود 35,000 تا 96,000 |
| مداد قرمز | حدود 35,000 تا 90,000 |
| خودکار ساده | از حدود 17,000 |
| خودکارهای خاص و برند | تا حدود 72,000 |
| جامدادی ساده | از حدود 69,000 |
| جامدادی فانتزی و چندطبقه | بیش از 1,000,000 |
ارقام به تومان هستند.
خرید مرحلهای جای خرید سالانه را گرفت
یکی از تغییرات مهم در بازار امسال، کاهش حجم خرید هر خانوار است. بسیاری از خانوادهها ابتدا وسایل باقیمانده از سال گذشته را بررسی میکنند و تنها کالاهای مورد نیاز را میخرند.
فعالان بازار میگویند خانوادههایی که در سالهای گذشته چندین دفتر، مداد، خودکار و سایر اقلام را برای کل سال تحصیلی خریداری میکردند، اکنون ترجیح میدهند خرید خود را به ماههای مختلف تقسیم کنند.
در نتیجه، ممکن است بازار در روزهای منتهی به مهرماه شلوغ باشد، اما سبد خرید خانوارها کوچکتر شده است.
کاغذ، عامل مهم افزایش قیمت دفتر
دفتر و سایر محصولات کاغذی بیش از دیگر اقلام تحت تأثیر قیمت مواد اولیه قرار دارند. فعالان این بازار، افزایش قیمت کاغذ و مقوا را یکی از مهمترین عوامل رشد قیمت دفتر عنوان میکنند.
همچنین بخشی از مواد مورد استفاده در تولید نوشتافزار، از جمله مواد پتروشیمی، مرکب، چسب، فلزات و برخی قطعات، به واردات یا قیمتهای جهانی وابسته است. بنابراین افزایش نرخ ارز و هزینه واردات میتواند حتی بر قیمت محصولاتی که در داخل کشور تولید میشوند اثر بگذارد.
قفسهها پر است، اما تأمین کالا سختتر شده
با وجود نگرانیهای موجود در زنجیره تأمین، در حال حاضر کمبود محسوسی در اقلام اصلی لوازمالتحریر گزارش نشده است.
حمیدرضا رستگار، رئیس اتاق اصناف تهران نیز اعلام کرده که کالاهای مورد نیاز دانشآموزان در بازار موجود است و افزایش قیمت محسوسی در روزهای اخیر مشاهده نشده است.
با این حال، برخی فروشندگان میگویند افزایش هزینه خرید مجدد کالا، سرمایه در گردش آنها را تحت فشار قرار داده است. به بیان دیگر، مشکل اصلی در حال حاضر بیشتر در هزینه تأمین و جایگزینی کالا دیده میشود تا خالی بودن قفسههای فروشگاهها.
چند درصد لوازمالتحریر ایرانی است؟
درباره سهم تولید داخل نیز آمار یکسانی وجود ندارد. رئیس اتحادیه فروشندگان نوشتافزار تهران سهم محصولات ایرانی را حدود 80 درصد اعلام کرده، در حالی که برخی تولیدکنندگان این سهم را حدود 60 تا 65 درصد برآورد میکنند.
این اختلاف میتواند به تفاوت در نوع کالاهای بررسیشده و روش محاسبه مربوط باشد.
با این حال، فعالان بازار بر یک نکته اتفاق نظر دارند: تولید داخل نیز به طور کامل از نوسانات ارزی در امان نیست؛ زیرا بخشی از مواد اولیه مورد استفاده در تولید داخلی از خارج تأمین میشود.
کمبود اصلی در ویترین نیست
یکی از فعالان صنعت لوازمالتحریر معتقد است چالش اصلی فعلی در بخش مواد اولیه قرار دارد. تأخیر در حمل، تخصیص ارز، ترخیص کالا و ورود مواد اولیه میتواند هزینه تولید را افزایش دهد.
در چنین شرایطی، حتی اگر کالا در فروشگاهها موجود باشد، افزایش هزینه تأمین مواد اولیه میتواند در ماههای آینده خود را در قیمت محصولات نهایی نشان دهد.
هشدار درباره کالاهای فانتزی
در کنار قیمت، موضوع ایمنی برخی لوازمالتحریر و کالاهای فانتزی مورد استفاده کودکان نیز اهمیت دارد. محصولاتی مانند خمیر بازی، رنگ، ماژیک و برخی پاککنها باید مشخصات تولیدکننده، مجوزهای لازم و استانداردهای مربوط را داشته باشند.
به همین دلیل توصیه میشود خانوادهها هنگام خرید، علاوه بر قیمت، به کیفیت کالا، مشخصات تولیدکننده یا واردکننده، نشان استاندارد و دریافت فاکتور توجه کنند.
در مجموع، بازار لوازمالتحریر در آستانه سال تحصیلی جدید با کمبود فراگیر مواجه نیست، اما کاهش قدرت خرید خانوارها باعث شده خریدهای بزرگ و یکجای مدرسه جای خود را به خریدهای مرحلهای و اقتصادی بدهد؛ تغییری که میتواند بر میزان تقاضا و فروش این بازار در ماههای آینده نیز اثرگذار باشد.