برآوردهای اقتصادی نشان می‌دهد جنگ با ایران می‌تواند تا سال 2030 حدود 790 میلیارد دلار زیان به اقتصاد کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس وارد کند. همزمان با افزایش هزینه‌های جنگ برای آمریکا، دونالد ترامپ خواستار جبران هزینه‌های نظامی واشنگتن از سوی متحدان این کشور شده است.
به گزارش ایران‌جیب، پیامدهای اقتصادی جنگ با ایران به یکی از مهم‌ترین چالش‌های کشورهای منطقه تبدیل شده است. خسارت به تأسیسات انرژی، اختلال در حمل‌ونقل دریایی، کاهش فعالیت‌های تجاری و آسیب به صنعت گردشگری، چشم‌انداز اقتصادی کشورهای عربی خلیج فارس را تحت تأثیر قرار داده است.
بر اساس برآورد شرکت بیمه اعتبار تجاری آلیانتس ترید، مجموع تولید اقتصادی ازدست‌رفته کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس در فاصله سال‌های 2026 تا 2030 ممکن است به حدود 790 میلیارد دلار برسد.
خسارت مستقیم جنگ از 200 میلیارد دلار عبور کرد
بر اساس این گزارش، خسارت فیزیکی واردشده به کشورهای عربی خلیج فارس در جریان جنگ از 200 میلیارد دلار فراتر رفته است.
همچنین بیش از 80 تأسیسات انرژی در منطقه هدف حمله قرار گرفته‌اند که حدود یک‌سوم آن‌ها آسیب جدی دیده‌اند.
کویت، قطر و بحرین به دلیل وابستگی بیشتر به مسیرهای تجاری و انرژی تنگه هرمز، در میان اقتصادهای آسیب‌پذیر منطقه قرار دارند.
با این حال، پیامدهای اقتصادی جنگ تنها به خسارت زیرساخت‌ها محدود نمی‌شود. کاهش فعالیت بنادر، اختلال در صادرات انرژی، افت گردشگری و رکود بازار املاک نیز فشار قابل توجهی بر اقتصاد این کشورها وارد کرده است.
پیش‌بینی انقباض 4 درصدی اقتصاد کشورهای خلیج فارس
آلیانتس ترید پیش‌بینی کرده است اقتصاد کشورهای شورای همکاری خلیج فارس در سال 2026 با انقباض 4 درصدی مواجه شود.
برآورد زیان 790 میلیارد دلاری تا سال 2030 نیز معادل شکاف انباشته 5.9 درصدی تولید ناخالص داخلی منطقه نسبت به مسیر رشد پیش‌بینی‌شده پیش از جنگ است.
این رقم به معنای خسارت مستقیم 790 میلیارد دلاری به تأسیسات نیست، بلکه مجموع تولید اقتصادی است که احتمال دارد در سال‌های آینده به دلیل پیامدهای جنگ محقق نشود.
چنین شرایطی می‌تواند دولت‌های منطقه را به افزایش هزینه‌های بازسازی، تقویت زیرساخت‌ها و بازنگری در برنامه‌های سرمایه‌گذاری وادار کند.
هزینه جنگ برای آمریکا به 47 میلیارد دلار رسید
در سوی دیگر، هزینه‌های عملیات نظامی آمریکا نیز به موضوعی بحث‌برانگیز تبدیل شده است.
بر اساس ارقام اعلام‌شده در گزارش، هزینه نظامی جنگ برای آمریکا تا اواسط اکتبر 2026 به 47.1 میلیارد دلار رسیده است.
این رقم هزینه بازسازی خسارت‌های واردشده به پایگاه‌ها و تجهیزات نظامی آمریکا را شامل نمی‌شود و بنابراین مجموع هزینه‌های نهایی می‌تواند بیشتر باشد.
ترامپ خواستار پرداخت هزینه جنگ از سوی متحدان شد
دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، اعلام کرده کشورهایی که واشنگتن در جریان جنگ از آن‌ها محافظت کرده است، باید هزینه‌های نظامی آمریکا را جبران کنند.
نکته قابل توجه اینکه ترامپ در اظهارات خود علاوه بر کشورهای عربی خلیج فارس، از اسرائیل نیز نام برده است.
با این حال، تاکنون رقم مشخصی برای سهم احتمالی اسرائیل یا کشورهای عربی اعلام نشده و توافق رسمی یا سازوکار اجرایی برای دریافت این هزینه‌ها ارائه نشده است.
این موضوع از آن جهت اهمیت دارد که اسرائیل طی دهه‌های گذشته از دریافت‌کنندگان اصلی کمک‌های نظامی آمریکا بوده و مطالبه بازپرداخت هزینه جنگ می‌تواند بحث‌های تازه‌ای درباره مناسبات مالی واشنگتن و تل‌آویو ایجاد کند.
اختلاف بر سر پرداخت صورت‌حساب جنگ
در حالی که دولت آمریکا خواستار مشارکت متحدان خود در پرداخت هزینه‌های نظامی شده، کشورهای عربی خلیج فارس نیز با خسارت‌های گسترده اقتصادی مواجه شده‌اند.
این کشورها تأکید دارند که در تصمیم واشنگتن برای آغاز جنگ نقشی نداشته‌اند و خود نیز از پیامدهای درگیری آسیب دیده‌اند.
به همین دلیل، مشخص نیست مطالبه ترامپ برای دریافت هزینه‌های جنگ تا چه اندازه قابلیت اجرایی داشته باشد.
پیامدهای اقتصادی جنگ تا سال‌ها ادامه خواهد داشت
بررسی برآوردهای اقتصادی نشان می‌دهد آثار جنگ با ایران ممکن است حتی پس از پایان درگیری‌های نظامی نیز ادامه پیدا کند.
بازسازی تأسیسات انرژی، احیای مسیرهای تجاری، بازگشت سرمایه‌گذاران و جبران کاهش فعالیت‌های اقتصادی از جمله چالش‌هایی است که کشورهای منطقه در سال‌های آینده با آن مواجه خواهند بود.
در مجموع، جنگ با ایران علاوه بر هزینه‌های نظامی، بار مالی سنگینی بر اقتصاد منطقه و آمریکا تحمیل کرده است. برآورد زیان 790 میلیارد دلاری کشورهای عربی تا سال 2030 نشان می‌دهد پیامدهای اقتصادی این درگیری می‌تواند بسیار فراتر از دوره جنگ ادامه داشته باشد.