طرح عرضه مستقیم لاستیک و روغن خودرو از آبان‌ماه با هدف تنظیم بازار و تسهیل دسترسی مصرف‌کنندگان به این محصولات آغاز می‌شود. بر اساس اعلام اتاق اصناف ایران، در مرحله نخست این طرح به‌صورت آزمایشی در ۳۰۰ نقطه تهران اجرا خواهد شد و کالاها با قیمت تعیین‌شده کارخانه، به‌علاوه هزینه محدود توزیع، در واحدهای صنفی عرضه می‌شوند.
لاستیک و روغن چگونه به دست مصرف‌کنندگان می‌رسد؟
به گزارش ایران جیب به نقل از ایلنا، سیدرضا عباس‌آبادی، رئیس کمیسیون لاستیک و روغن خودرو اتاق اصناف ایران، اعلام کرد در این طرح اتحادیه لاستیک و تعاونی‌های مرتبط برای عرضه مستقیم محصولات به مصرف‌کنندگان همکاری می‌کنند.
بر اساس سازوکار پیش‌بینی‌شده، لاستیک از کارخانه‌های تولیدکننده داخلی و روغن از چهار کارخانه اصلی تأمین می‌شود. سپس کالاها در اختیار تعاونی‌ها قرار می‌گیرند تا از طریق شبکه توزیع خود به واحدهای صنفی دارای پروانه کسب و مجوز معتبر تحویل داده شوند.
در این فرآیند، تعاونی‌ها مسئولیت تأمین و توزیع کالا را بر عهده دارند و اتحادیه بر روند اجرا و توزیع نظارت می‌کند. این تفکیک وظایف به محدودیت‌های قانونی و اساسنامه‌ای اتحادیه در انجام فعالیت‌های تجاری و بازرگانی مربوط است.
قیمت لاستیک و روغن در طرح جدید چگونه تعیین می‌شود؟
طبق اعلام رئیس کمیسیون لاستیک و روغن خودرو اتاق اصناف ایران، مبنای قیمت‌گذاری در این طرح، قیمت تعیین‌شده از سوی کارخانه تولیدکننده برای هر محصول است. بنابراین قیمت لاستیک با توجه به نوع و اندازه آن و قیمت روغن بر اساس محصول عرضه‌شده محاسبه خواهد شد.
البته قیمت نهایی صرفاً به قیمت کارخانه محدود نمی‌شود و هزینه توزیع تعاونی‌ها نیز در آن لحاظ خواهد شد.
سهم سه‌درصدی تعاونی‌ها در عرضه کالا
عباس‌آبادی با اشاره به هزینه‌های مربوط به عرضه و تحویل کالا گفت تعاونی‌ها سود متعارف و محدودی بابت خدمات توزیع دریافت می‌کنند که برآورد اولیه آن حدود سه درصد اعلام شده است.
بر این اساس، قیمت فروش به مصرف‌کننده با احتساب این سهم تعیین می‌شود. با این حال، برای مشخص شدن قیمت نهایی هر محصول، باید قیمت کارخانه و میزان هزینه توزیع آن در نظر گرفته شود؛ بنابراین نمی‌توان بدون اطلاع از قیمت پایه هر کالا، رقم ثابتی برای تمام لاستیک‌ها و روغن‌ها اعلام کرد.
اجرای آزمایشی طرح در ۳۰۰ نقطه تهران
در مرحله نخست، عرضه مستقیم روغن و لاستیک در ۳۰۰ نقطه تهران به‌صورت آزمایشی انجام خواهد شد. واحدهای صنفی دریافت‌کننده کالا موظف‌اند محصولات را در معرض دید مشتریان قرار دهند و برای فروش به مصرف‌کنندگان نهایی عرضه کنند.
هدف اعلام‌شده از اجرای این طرح، کوتاه‌تر شدن مسیر توزیع، تسهیل دسترسی مردم به کالا و کمک به تنظیم بازار است. با این حال، میزان اثرگذاری آن به حجم عرضه، قیمت نهایی محصولات و نحوه توزیع در نقاط تعیین‌شده بستگی خواهد داشت.
آیا عرضه مستقیم باعث کاهش قیمت لاستیک و روغن می‌شود؟
عرضه مستقیم می‌تواند با محدود کردن برخی واسطه‌ها و شفاف‌تر کردن مسیر توزیع، دسترسی خریداران به کالا را آسان‌تر کند؛ اما کاهش قیمت نهایی هنوز قطعی نیست. از آنجا که قیمت کارخانه مبنای فروش است و هزینه توزیع نیز به آن اضافه می‌شود، میزان صرفه‌جویی مصرف‌کنندگان به قیمت پایه محصولات و هزینه‌های نهایی بستگی دارد.
همچنین باید دید پس از اجرای آزمایشی در تهران، این طرح با چه میزان عرضه و در چه بازه‌ای گسترش پیدا می‌کند. تاکنون در اطلاعات اعلام‌شده، جزئیات کامل فهرست مراکز عرضه و برنامه توسعه طرح به سایر شهرها مشخص نشده است.