خرید کالاهای طرح «تورم صفر» تنها از طریق سامانه شهرزاد و پس از احراز هویت و تطبیق اطلاعات خانوار و محل سکونت امکان‌پذیر است؛ موضوعی که پرسش‌هایی درباره دسترسی ساکنان سایر شهرها به این طرح ایجاد کرده است.
به گزارش ایران جیب، طرح «تورم صفر» شهرداری تهران از 11 مهر آغاز شده و قرار است قیمت 12 قلم کالای اساسی در مراکز منتخب عرضه، برای مدت 6 ماه ثابت بماند.
این طرح در مرحله نخست در 108 غرفه میادین میوه و تره‌بار و 18 فروشگاه شهروند اجرا شده است. مدیریت شهری همچنین وعده داده تعداد اقلام ابتدا به 15 و سپس به 17 کالا افزایش یابد و شعب بیشتری به شبکه عرضه اضافه شود.
غیرتهرانی‌ها امکان خرید دارند؟
مدیرعامل سازمان مدیریت میادین میوه و تره‌بار شهرداری تهران اعلام کرده است که تنها مسیر خرید در این طرح، سامانه شهرزاد است. متقاضیان باید در این سامانه ثبت‌نام کنند و پس از احراز هویت و تطبیق اطلاعات، امکان خرید خواهند داشت.
به گفته وی، شهرزاد به سامانه‌های ملی متصل است و اطلاعاتی مانند مشخصات خانوار، دهک‌بندی و محل سکونت را بررسی می‌کند.
بررسی محل سکونت می‌تواند در تعیین مشمولان طرح نقش داشته باشد؛ با این حال، توضیحات اعلام‌شده به‌صراحت مشخص نمی‌کند که همه ساکنان خارج از تهران از خرید محروم هستند یا چه ضابطه‌ای برای پذیرش آنان وجود دارد. این ابهام با توجه به احتمال افزایش تقاضا از شهرهای اطراف تهران، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
تأمین کالا برای 6 ماه؛ ابهام درباره منابع مالی
مدیریت شهری اعلام کرده اقلام مورد نیاز برای اجرای طرح در مدت 6 ماه تأمین شده و نگرانی درباره کمبود وجود ندارد. همچنین کاهش سود مراکز عرضه و خرید عمده محصولات وارداتی، به‌عنوان روش‌های تأمین منابع طرح معرفی شده‌اند.
با این حال، منتقدان معتقدند کاهش سود فروشگاه‌های وابسته به شهرداری نیز به معنای کاهش درآمد مدیریت شهری است و نمی‌توان آن را بدون هزینه دانست. آنان بر ضرورت شفاف‌سازی منابع مالی و بررسی آثار بودجه‌ای طرح در شورای شهر تأکید دارند.
برآورد هزینه؛ از 7 تا 14 هزار میلیارد تومان
بر اساس برآورد مطرح‌شده در گزارش، ثابت نگه داشتن قیمت سبد کالا برای 6 ماه، در صورت خرید 4 میلیون نفر، دست‌کم به 7 هزار میلیارد تومان منابع نیاز دارد. با افزایش جمعیت متقاضی به 9 میلیون نفر، این هزینه می‌تواند به حدود 14 هزار میلیارد تومان برسد.
در مقایسه با بودجه 323 هزار میلیارد تومانی مدیریت شهری، سقف این برآورد معادل بیش از 4 درصد بودجه سالانه است. البته این ارقام برآورد هستند و هزینه قطعی اجرای طرح محسوب نمی‌شوند.
طرح «تورم صفر» می‌تواند هزینه خرید اقلام مشمول را برای خانوارهای برخوردار از آن قابل پیش‌بینی‌تر کند، اما به معنای توقف تورم عمومی نیست. روشن‌شدن شرایط مشمولان، سقف خرید و منابع تأمین مالی، برای ارزیابی میزان اثربخشی و دوام این حمایت ضروری است.