حدود هفت ماه از ترخیص بخشی از تلفن‌های همراه بدون دریافت کد ساتا در شرایط اضطراری جنگی می‌گذرد، اما هنوز سازوکار مشخصی برای رجیستری و فعال‌سازی این گوشی‌ها اعلام نشده است. این وضعیت باعث شده بخشی از سرمایه واردکنندگان در قالب موبایل‌های ترخیص‌شده اما غیرقابل عرضه رسمی، بلاتکلیف باقی بماند.
به گزارش ایران جیب به نقل از تسنیم، اسفندماه سال گذشته و همزمان با اعلام شرایط اضطراری ناشی از جنگ، مقرراتی برای تسهیل تجارت و تعیین تکلیف کالاهای رسوب‌کرده در گمرکات ابلاغ شد. بر اساس این مقررات، امکان ترخیص برخی کالاها بدون دریافت ارز از بانک مرکزی فراهم شد تا کالاهای دپو شده سریع‌تر وارد چرخه تجارت شوند.
در میان کالاهای مشمول این مقررات، حجم قابل توجهی تلفن همراه، عمدتاً مدل‌های اقتصادی، نیز بدون دریافت کد ساتا از گمرک ترخیص شد.
حذف کد ساتا؛ آغاز یک مشکل جدید برای موبایل‌ها
در زمان اجرای مقررات اضطراری، شرط دریافت کد ساتا برای اظهار و ترخیص برخی کالاها حذف شد و همین موضوع امکان خروج تلفن‌های همراه از گمرک را فراهم کرد.
با این حال، برای مرحله بعد یعنی ثبت و رجیستری تلفن‌های همراه، سازوکار مشخصی در نظر گرفته نشد. در نتیجه، گوشی‌هایی که از گمرک خارج شده‌اند، در ادامه فرآیند ثبت در سامانه همتا و فعال‌سازی با مشکل مواجه شدند.
به این ترتیب، اگرچه کالا از مرحله گمرکی عبور کرده، اما امکان عرضه رسمی آن به مصرف‌کننده نهایی همچنان با مانع مواجه است.
چرا گوشی‌های ترخیص‌شده همچنان قابل فروش نیستند؟
رجیستری تلفن همراه یکی از مراحل ضروری برای فعال‌سازی و استفاده رسمی از گوشی در شبکه ارتباطی کشور است. بنابراین صرف ترخیص کالا از گمرک به معنای امکان عرضه و استفاده نهایی از آن نیست.
در مورد گوشی‌هایی که بدون کد ساتا و بر اساس مقررات اضطراری ترخیص شده‌اند، نبود سازوکار مشخص برای ثبت در سامانه همتا باعث شده واردکنندگان با وجود خروج قانونی کالا از گمرک، نتوانند آن را به شکل معمول وارد بازار کنند.
این مسئله در عمل سرمایه واردکنندگان را برای چند ماه درگیر کرده و امکان برنامه‌ریزی برای عرضه این کالاها را نیز از بین برده است.
۷ ماه انتظار برای تعیین تکلیف رجیستری
در طول ماه‌های گذشته وعده‌هایی برای هماهنگی میان دستگاه‌های مسئول و تعیین تکلیف این گوشی‌ها مطرح شده است، اما با گذشت حدود هفت ماه، هنوز فرآیند نهایی رجیستری این تلفن‌های همراه به‌صورت مشخص اعلام نشده است.
این بلاتکلیفی در حالی ادامه دارد که واردکنندگان بر اساس مقررات ابلاغ‌شده، کالاهای خود را از گمرک خارج کرده‌اند و اکنون برای عرضه رسمی آنها منتظر تصمیم دستگاه‌های مسئول هستند.
تعیین تکلیف فوری موبایل‌های بدون کد ساتا ضروری است
اکنون انتظار می‌رود وزارت صنعت، معدن و تجارت با همکاری گمرک، سامانه همتا و سایر دستگاه‌های مرتبط، سازوکار مشخصی برای ثبت و رجیستری این تلفن‌های همراه اعلام کند.
هدف اولیه از حذف برخی الزامات در شرایط اضطراری، جلوگیری از رسوب کالا و تسهیل ورود کالاهای موجود در گمرک به بازار بود؛ اما ادامه بلاتکلیفی در مرحله رجیستری می‌تواند نتیجه این تصمیم را تحت تأثیر قرار دهد.
با توجه به گذشت حدود هفت ماه از ترخیص این محموله‌ها، تعیین تکلیف فرآیند ثبت و فعال‌سازی آنها اهمیت بیشتری پیدا کرده است؛ به‌خصوص اینکه بخش قابل توجهی از این گوشی‌ها را مدل‌های اقتصادی تشکیل می‌دهند و ادامه این وضعیت می‌تواند بر عرضه این گروه از تلفن‌های همراه در بازار نیز اثرگذار باشد.