افزایش شدید قیمت مواد غذایی در ماههای اخیر، الگوی خرید خانوارهای ایرانی را تغییر داده است؛ بهطوری که گزارشهای صنفی از کاهش مصرف گوشت، مرغ و برخی محصولات لبنی حکایت دارد. در چنین شرایطی، وعده دولت برای افزایش اعتبار کالابرگ در مهرماه، توجه بسیاری از خانوارها را به میزان افزایش این حمایت معطوف کرده است.
مصرف گوشت و مرغ کاهش پیدا کرد
به گزارش ایران جیب به نقل از خبرآنلاین، افزایش قیمت مواد غذایی باعث شده سبد خرید خانوارها در ماههای اخیر تغییر کند. برخی فعالان بازار و تشکلهای صنفی از کاهش تقاضا برای کالاهای گرانتر خبر دادهاند.
بر اساس گزارشهای منتشرشده، دبیر انجمن صنعت بستهبندی گوشت از کاهش قابلتوجه مصرف گوشت و نصف شدن میزان مصرف در ماه ابتدایی سال خبر داده است. همچنین فرزاد طلاکش، دبیرکل فدراسیون طیور، کاهش حدود ۲۵ درصدی مصرف مرغ را اعلام کرده است.
کاهش مصرف در این بخشها را میتوان نشانهای از فشار افزایش قیمت مواد غذایی بر قدرت خرید خانوارها دانست؛ موضوعی که اهمیت میزان اعتبار کالابرگ را برای خانوارهای مشمول بیشتر کرده است.
افزایش مبلغ کالابرگ در مهرماه در راه است؟
دولت هنگام اجرای طرح کالابرگ اعلام کرده بود که متناسب با تورم یا افزایش قیمت ارز، امکان بازنگری در مبلغ اعتبار وجود خواهد داشت. با این حال، در ادامه درباره تأمین منابع مالی لازم برای افزایش اعتبار، ابهامهایی مطرح شد.
اکنون رئیسجمهوری و سخنگوی دولت از افزایش مبلغ کالابرگ خبر دادهاند. بر اساس اعلام دولت، در مرحله نخست، خانوارهای تحت پوشش نهادهای حمایتی مانند بهزیستی در اولویت افزایش اعتبار قرار خواهند گرفت.
به این ترتیب، خانوارها منتظرند ببینند وعده افزایش اعتبار کالابرگ در مهرماه با چه سازوکاری اجرا خواهد شد.
مبلغ کالابرگ چقدر افزایش مییابد؟
هنوز رقم نهایی اعتبار جدید کالابرگ اعلام نشده است. با این حال، سیدعلی مدنیزاده، وزیر امور اقتصادی و دارایی، اعلام کرده کف افزایش اعتبار ۳۰۰ هزار تومان خواهد بود.
اگر مبنای فعلی یعنی یک میلیون تومان اعتبار برای هر نفر در نظر گرفته شود، افزایش حداقل ۳۰۰ هزار تومانی میتواند اعتبار را به یک میلیون و ۳۰۰ هزار تومان برای هر نفر برساند.
با این حال، رقم یک میلیون و ۳۰۰ هزار تومان هنوز قطعی نیست و وزیر اقتصاد تأکید کرده جزئیات نهایی میزان افزایش و دهکهای مشمول در حال بررسی است.
چرا رقم یک میلیون و ۲۳۰ هزار تومان مطرح شد؟
رقم یک میلیون و ۲۳۰ هزار تومان نیز در هفتههای گذشته به عنوان یکی از گزینههای احتمالی مطرح شده بود.
این رقم بر اساس افزایش حدود ۲۳ درصدی اعتبار فعلی یک میلیون تومانی محاسبه شده است. در گزارشهایی که در ابتدای شهریور منتشر شد، افزایش اعتبار از یک میلیون تومان به حدود یک میلیون و ۲۳۰ هزار تومان یکی از گزینههای مورد بررسی عنوان شده بود.
در مقابل، رئیس کمیسیون اجتماعی مجلس نیز از بررسی افزایش اعتبار کالابرگ از حدود یک میلیون تومان به ۲ میلیون تومان خبر داده بود.
بنابراین در حال حاضر چند رقم مختلف برای افزایش اعتبار مطرح شده، اما هیچکدام به عنوان رقم نهایی و قطعی برای تمام مشمولان اعلام نشده است.
قیمت مواد غذایی از دیماه چقدر افزایش یافته است؟
مقایسه قیمت برخی کالاهای اساسی با نرخهای ثبتشده در دیماه، افزایش قابلتوجه قیمتها را نشان میدهد. در برخی اقلام، میزان رشد قیمت حتی از ۱۰۰ درصد عبور کرده است.
| نوع کالا | قیمت در دیماه | محدوده قیمت فعلی | میزان افزایش |
|---|---|---|---|
| برنج ایرانی، هر کیلو | ۳۴۸ هزار تومان | ۵۵۰ تا ۷۵۰ هزار تومان | ۵۸ تا ۱۱۵ درصد |
| برنج خارجی درجه یک، هر کیلو | ۱۴۴ هزار تومان | ۳۰۰ تا ۴۰۰ هزار تومان | ۱۰۸ تا ۱۷۷ درصد |
| ماکارونی ۷۰۰ گرمی | ۳۴.۵ هزار تومان | ۷۵ هزار تومان | ۱۲۰ درصد |
| گوشت گوسفندی، هر کیلو | ۹۰۳ هزار تومان | ۱.۸ تا ۲.۳ میلیون تومان | ۹۹ تا ۱۵۱ درصد |
| گوشت گاو و گوساله، هر کیلو | ۹۱۵ هزار تومان | ۱.۹ تا ۲.۲ میلیون تومان | ۱۰۷ تا ۱۴۳ درصد |
| مرغ، هر کیلو | ۱۵۰ هزار تومان | ۲۷۵ تا ۳۴۰ هزار تومان | ۸۳ تا ۱۲۶ درصد |
| کنسرو تن ماهی | ۱۲۰ هزار تومان | ۱۸۰ تا ۲۵۵ هزار تومان | ۵۰ تا ۱۱۲ درصد |
| شیر پاستوریزه | ۶۵ هزار تومان | ۱۲۲ تا ۱۶۵ هزار تومان | ۸۷ تا ۱۵۳ درصد |
| پنیر ۴۵۰ تا ۵۰۰ گرمی | ۱۱۵ هزار تومان | ۲۰۰ تا ۲۳۰ هزار تومان | ۷۴ تا ۱۰۰ درصد |
| تخممرغ، یک شانه | ۳۳۰ هزار تومان | ۶۳۰ تا ۷۰۰ هزار تومان | ۹۰ تا ۱۱۲ درصد |
| روغن مایع ۹۰۰ گرمی | ۹۴ هزار تومان | ۳۳۰ تا ۳۷۰ هزار تومان | ۲۵۱ تا ۲۹۳ درصد |
| قند، هر کیلو | ۹۳ هزار تومان | ۱۷۰ تا ۲۰۰ هزار تومان | ۸۲ تا ۱۱۵ درصد |
| شکر، هر کیلو | ۷۰ هزار تومان | ۱۲۵ تا ۱۵۰ هزار تومان | ۷۸ تا ۱۱۴ درصد |
| لوبیا چیتی، هر کیلو | ۴۵۰ هزار تومان | ۶۵۰ تا ۷۰۰ هزار تومان | ۴۴ تا ۵۵ درصد |
| لوبیا قرمز، هر کیلو | ۳۰۰ هزار تومان | ۴۴۰ تا ۵۵۰ هزار تومان | ۵۰ تا ۸۳ درصد |
| عدس، هر کیلو | ۱۹۵ هزار تومان | ۴۰۰ تا ۴۵۰ هزار تومان | ۱۰۵ تا ۱۳۰ درصد |
| لپه، هر کیلو | ۲۵۴ هزار تومان | ۳۰۰ تا ۳۷۵ هزار تومان | ۱۸ تا ۴۷ درصد |
افزایش کالابرگ چقدر میتواند قدرت خرید را جبران کند؟
با توجه به افزایش قیمت بسیاری از کالاهای اساسی، میزان افزایش اعتبار کالابرگ اهمیت زیادی پیدا کرده است. برای نمونه، اگر اعتبار هر نفر از یک میلیون تومان به یک میلیون و ۳۰۰ هزار تومان افزایش پیدا کند، رشد ۳۰۰ هزار تومانی اعتبار باید در کنار افزایش قیمت کالاهای موجود در سبد مصرفی خانوار سنجیده شود.
از سوی دیگر، اگر رقم نهایی به ۲ میلیون تومان برسد، میزان حمایت نسبت به اعتبار فعلی افزایش بیشتری خواهد داشت؛ با این حال اجرای چنین رقمی به تأمین منابع مالی و تصمیم نهایی دولت بستگی دارد.
مهرماه؛ ماه تعیین تکلیف کالابرگ
با توجه به وعده رئیسجمهوری و اظهارات سخنگوی دولت، مهرماه میتواند زمان اجرای افزایش اعتبار کالابرگ باشد. با این حال، مبلغ دقیق افزایش، دهکهای مشمول و زمان دقیق اجرای آن هنوز بهطور نهایی اعلام نشده است.
در شرایطی که قیمت بسیاری از اقلام خوراکی نسبت به دیماه رشد قابلتوجهی داشته، میزان افزایش واقعی اعتبار کالابرگ تعیین میکند که این حمایت تا چه اندازه میتواند بخشی از هزینه خرید خانوارهای مشمول را پوشش دهد.