وزارت صمت از آغاز دور جدید اسقاط موتورسیکلتهای فرسوده خبر داده است. تاکنون ۲ هزار دستگاه موتورسیکلت اسقاط شده و قرار است از هفته آینده فرآیند اسقاط ۸ هزار دستگاه دیگر نیز آغاز شود؛ این در حالی است که برآوردها از تردد حدود ۷ تا ۸ میلیون موتورسیکلت فرسوده در شهرهای کشور حکایت دارد.
اسقاط ۲ هزار موتورسیکلت از دیماه
به گزارش ایران جیب به نقل از تسنیم، محمدصادق حاتمی، مدیر ستاد نوسازی ناوگان و اسقاط خودروهای فرسوده، در واکنش به ادعای صفر بودن اسقاط موتورسیکلتها اعلام کرد که روند جدید اسقاط موتورسیکلتهای فرسوده از دیماه سال گذشته آغاز شده است.
به گفته او، تاکنون ۲ هزار دستگاه موتورسیکلت فرسوده از چرخه خارج شدهاند و فرآیند اسقاط همچنان ادامه دارد.
حاتمی همچنین اعلام کرده است که با بازنگری در گواهیهای اسقاط موتورسیکلت، زمینه برای اسقاط ۸ هزار دستگاه دیگر فراهم شده و این فرآیند از هفته آینده وارد مرحله اجرایی خواهد شد.
۵۰۰ موتورسیکلت نو جایگزین فرسودهها شد
یکی از بخشهای مهم برنامه نوسازی، جایگزینی موتورسیکلتهای جدید با نمونههای فرسوده است.
بر اساس آمار اعلامشده، تاکنون ۵۰۰ دستگاه موتورسیکلت نو جایگزین موتورسیکلتهای فرسوده شدهاند. با اجرای مرحله جدید اسقاط، انتظار میرود روند جایگزینی نیز افزایش پیدا کند.
البته فاصله میان تعداد موتورسیکلتهای فرسوده موجود در ناوگان و تعداد دستگاههای اسقاطشده نشان میدهد که نوسازی این بخش همچنان با حجم بسیار بزرگی از تقاضا مواجه است.
۱۱ میلیون موتورسیکلت؛ همه در حال تردد نیستند
یکی از ابهامهای مهم درباره وضعیت موتورسیکلتهای کشور، آمار ۱۱ میلیون دستگاه است.
مدیر ستاد نوسازی ناوگان حملونقل توضیح داده است که این رقم بر اساس مجموع پلاکهای صادرشده در سالهای گذشته محاسبه شده و به این معنا نیست که تمام ۱۱ میلیون موتورسیکلت هماکنون در خیابانها تردد میکنند.
به گفته حاتمی، از زمان توقف تولید موتورسیکلتهای کاربراتوری در سالهای ۱۳۹۵ و ۱۳۹۶، حدود ۵ میلیون دستگاه موتورسیکلت جدید تولید شده است.
بنابراین برای بررسی دقیق تعداد موتورسیکلتهای فرسوده، نمیتوان صرفاً تعداد پلاکهای صادرشده در چند دهه گذشته را ملاک قرار داد.
۷ تا ۸ میلیون موتورسیکلت فرسوده در حال تردد
با کنار گذاشتن موتورسیکلتهای جدیدتر و انژکتوری که کمتر از ۱۲ سال عمر دارند، تمرکز اصلی برنامه نوسازی بر موتورسیکلتهایی است که واقعاً در سطح شهرها تردد میکنند.
برآورد اعلامشده از سوی ستاد نوسازی نشان میدهد حدود ۷ تا ۸ میلیون موتورسیکلت فرسوده همچنان در ناوگان فعال کشور حضور دارند.
این حجم از موتورسیکلتهای فرسوده، علاوه بر افزایش مصرف سوخت، از نظر آلایندگی هوا و ایمنی تردد نیز اهمیت زیادی دارد. به همین دلیل، سرعت اجرای طرح اسقاط و جایگزینی میتواند تأثیر مستقیمی بر کیفیت ناوگان موتورسیکلت کشور داشته باشد.
آیا روند اسقاط میتواند سرعت بگیرد؟
اسقاط ۲ هزار دستگاه در مقابل برآورد ۷ تا ۸ میلیون موتورسیکلت فرسوده، نشان میدهد که مسیر نوسازی هنوز در ابتدای راه قرار دارد.
ورود ۸ هزار دستگاه دیگر به فرآیند اسقاط میتواند گام مثبتی باشد، اما برای تغییر محسوس در سن و کیفیت ناوگان موتورسیکلت کشور، اجرای مستمر و گسترده طرحهای اسقاط و جایگزینی ضروری است.
مسئله اصلی؛ فاصله بزرگ میان موتورسیکلتهای فرسوده و ظرفیت اسقاط
آنچه از آمارهای اعلامشده برمیآید، اختلاف بسیار زیاد میان تعداد موتورسیکلتهای فرسوده و تعداد دستگاههای اسقاطشده است. بنابراین موفقیت طرح نوسازی تنها به شروع فرآیند اسقاط محدود نمیشود و باید تأمین منابع، مشوقهای مناسب برای مالکان، ظرفیت مراکز اسقاط و امکان خرید موتورسیکلت جایگزین نیز همزمان تقویت شود.
اگر این زنجیره به شکل منظم ادامه پیدا کند، میتوان انتظار داشت بخشی از ناوگان قدیمی موتورسیکلت کشور طی سالهای آینده از چرخه تردد خارج شود؛ در غیر این صورت، اسقاط چند هزار دستگاه در برابر میلیونها موتورسیکلت فرسوده، تأثیر محدودی بر وضعیت کلی ناوگان خواهد داشت.