عرضه اولیه اوراق سلف موازی استاندارد سکه با نماد «عسکه ۲» از امروز در بورس کالای ایران آغاز شد. این اوراق سهماهه با پشتوانه ۱۰۰ هزار قطعه تمامسکه بهار آزادی ضرب سال ۱۳۸۶ عرضه میشود و برای سرمایهگذاران حداقل بازدهی ۷ درصدی در نظر گرفته شده است؛ ابزاری که بانک مرکزی هدف آن را هدایت نقدینگی به بازار رسمی و کاهش هیجانات بازار طلا و ارز اعلام کرده است.
اوراق سلف سکه چیست؟
به گزارش ایران جیب به نقل از تسنیم، بانک مرکزی از ابزار جدیدی با عنوان اوراق سلف موازی استاندارد سکه رونمایی کرده است که سرمایهگذاران میتوانند از طریق بورس کالا در آن مشارکت کنند.
این اوراق با نماد «عسکه ۲» عرضه شده و سررسید آن سه ماهه است. پشتوانه عرضه نیز ۱۰۰ هزار قطعه تمامسکه بهار آزادی ضرب سال ۱۳۸۶ اعلام شده است.
هدف اصلی این ابزار، ایجاد یک مسیر رسمی برای سرمایهگذاری در سکه و جذب بخشی از نقدینگی سرگردان بازار عنوان شده است.
سود حداقل ۷ درصدی برای خریداران
مهمترین ویژگی اوراق «عسکه ۲»، وجود اختیار فروش تبعی است.
بر اساس سازوکار اعلامشده، اگر قیمت سکه در زمان سررسید کاهش پیدا کند، این اختیار فروش از سرمایهگذار حمایت میکند تا حداقل بازدهی ۷ درصدی برای وی در نظر گرفته شود.
قیمت اعمال اختیار فروش نیز معادل ۱۰۷ درصد قیمت کشفشده در عرضه اولیه تعیین شده است.
البته این موضوع به معنای سود ۷ درصدی قطعی در هر شرایطی نیست؛ بلکه ساختار اختیار فروش تبعی، کف بازدهی تعریفشده برای سرمایهگذار را در چارچوب شرایط و مقررات این اوراق ایجاد میکند.
سقف خرید برای اشخاص حقیقی چقدر است؟
برای جلوگیری از تمرکز خرید و سفتهبازی، برای هر کد معاملاتی حقیقی سقف خرید ۱۰۰ قطعه سکه تعیین شده است.
در مقابل، صندوقهای سرمایهگذاری مبتنی بر طلا از این محدودیت مستثنی هستند و میتوانند حجم بیشتری از نقدینگی را جذب کنند.
همچنین در مرحله فعلی، انجام معاملات توسط اشخاص حقوقی مجاز نیست.
قیمت اوراق چگونه تعیین میشود؟
قیمتگذاری اوراق در عرضه اولیه بر مبنای آخرین قیمت پایانی گواهی سپرده سکه طلا در بورس کالا انجام میشود.
دامنه نوسان در مرحله عرضه اولیه نیز مثبت و منفی ۵ درصد تعیین شده است.
پس از آغاز معاملات ثانویه، قیمت اوراق بر اساس عرضه و تقاضای بازار شکل خواهد گرفت و دامنه نوسان به ۱۰ درصد افزایش مییابد.
چه زمانی میتوان اوراق را فروخت؟
معاملات ثانویه این اوراق از ۲۱ شهریور ۱۴۰۵ آغاز میشود و تا ۱۸ آذر ۱۴۰۵ ادامه خواهد داشت.
این ویژگی به سرمایهگذار اجازه میدهد پیش از سررسید، در صورت وجود خریدار در بازار، اوراق خود را به فروش برساند.
بنابراین سرمایهگذار لزوماً مجبور نیست تا پایان دوره سهماهه صبر کند؛ هرچند قیمت فروش در بازار ثانویه میتواند بالاتر یا پایینتر از قیمت خرید باشد.
امکان دریافت سکه فیزیکی وجود دارد
یکی از تفاوتهای مهم این ابزار با سرمایهگذاری صرفاً ریالی، امکان دریافت فیزیکی سکه در پایان فرآیند است.
برای دارندگان اوراق که قصد دریافت سکه فیزیکی داشته باشند، دوره تحویل از ۳۰ روز کاری پس از سررسید آغاز میشود و تحویل سکه از طریق شعب بانک ملی انجام خواهد شد.
البته سرمایهگذارانی که صرفاً به دنبال کسب بازدهی مالی هستند، میتوانند از مسیر معاملات اوراق استفاده کنند و لزوماً سکه را به شکل فیزیکی تحویل نگیرند.
کارمزد و مالیات اوراق سلف سکه
کارمزد معاملات این اوراق، شامل پذیرهنویسی و معاملات ثانویه، در مجموع ۰.۰۰۱۴۵ ارزش معامله اعلام شده است.
همچنین معاملات این اوراق از مالیات معاف هستند.
تسویه معاملات نیز به صورت T+1 انجام میشود؛ یعنی تسویه معاملات در روز کاری پس از انجام معامله صورت خواهد گرفت.
هدف بانک مرکزی؛ جذب نقدینگی سرگردان
راهاندازی اوراق سلف سکه را میتوان بخشی از سیاست بانک مرکزی برای انتقال بخشی از تقاضای طلا و ارز از بازارهای غیررسمی به بازار سرمایه و ابزارهای رسمی مالی دانست.
در شرایطی که افزایش تقاضای سفتهبازانه میتواند به رشد سریع قیمت طلا و ارز منجر شود، ایجاد ابزاری که هم امکان سرمایهگذاری روی سکه را فراهم کند و هم چارچوب مشخصی برای معامله داشته باشد، میتواند بخشی از این نقدینگی را به بورس کالا منتقل کند.
از سوی دیگر، موفقیت این طرح به میزان استقبال سرمایهگذاران و عملکرد بازار ثانویه بستگی خواهد داشت. اگر نقدشوندگی مناسب باشد و سرمایهگذاران بتوانند بدون دشواری اوراق خود را معامله کنند، این ابزار میتواند به رقیبی برای بخشی از تقاضای سنتی خرید سکه تبدیل شود.
آیا اوراق سلف سکه میتواند رقیب خرید مستقیم سکه شود؟
مزیت اصلی «عسکه ۲» برای سرمایهگذار، ترکیب سرمایهگذاری در سکه، امکان معامله در بازار رسمی و وجود کف بازدهی ۷ درصدی است.
با این حال، سرمایهگذار باید توجه داشته باشد که بازدهی نهایی اوراق به قیمت خرید، قیمت سکه در بازار، شرایط فروش اوراق در بازار ثانویه و هزینههای معاملاتی بستگی دارد.
اگر بانک مرکزی بتواند عرضه این اوراق را در حجم مناسب ادامه دهد، «عسکه ۲» میتواند به یکی از ابزارهای مهم برای مدیریت نقدینگی و کاهش فشار تقاضای هیجانی در بازار طلا تبدیل شود؛ موضوعی که در نهایت میتواند به شفافتر شدن معاملات این بازار نیز کمک کند.