به گزارش ایران جیب؛ افزایش شدید هزینههای تولید خودرو، نگرانیها درباره آینده بازار خودرو را افزایش داده است. بر اساس اعلام یک تحلیلگر اقتصادی، تورم نقطهبهنقطه تولید خودرو به 94.9 درصد رسیده و هزینه تولید خودرو نسبت به سال گذشته تقریباً دو برابر شده است. این در حالی است که رشد قیمت فروش خودرو در بسیاری از موارد همپای افزایش هزینههای تولید نبوده است.
فاصله هزینه تولید و قیمت فروش خودرو
فرشاد بهآبادی، تحلیلگر ژئوپلیتیک و مشاور اقتصادی، با اشاره به شرایط صنعت خودرو اظهار کرد: برای پیشبینی آینده بازار نباید تنها قیمت فعلی خودرو را بررسی کرد، بلکه باید روند افزایش هزینههای تولید را نیز در نظر گرفت.
به گفته وی، زمانی که هزینه تولید با سرعت بیشتری از قیمت فروش افزایش پیدا کند، خودروسازان با فشار بیشتری مواجه میشوند و این فاصله میتواند در آینده از مسیرهای مختلف بر بازار اثر بگذارد.
سه سناریو پیش روی خودروسازان
این تحلیلگر اقتصادی معتقد است در صورت تداوم رشد هزینههای تولید، خودروسازان ممکن است با سه مسیر مواجه شوند:
افزایش قیمت کارخانهای خودروها
کاهش حاشیه سود تولیدکنندگان
کاهش یا اختلال در عرضه خودرو
هر یک از این عوامل میتواند بر روند قیمتها و شرایط بازار خودرو تأثیرگذار باشد.
آیا قیمت خودرو به اندازه تورم تولید افزایش پیدا میکند؟
بهآبادی تأکید کرده است که تورم 94.9 درصدی تولید خودرو به معنای افزایش قطعی قیمت خودرو به همین میزان نیست، زیرا بازار خودرو به عوامل دیگری مانند قدرت خرید مردم، میزان تقاضا، سیاستهای قیمتگذاری و نرخ ارز نیز وابسته است.
با این حال، افزایش شدید هزینههای تولید میتواند فشار بیشتری را به زنجیره تولید خودرو وارد کند. گزارشهای مربوط به تورم تولیدکننده در صنعت خودرو نیز در سالهای اخیر نشان دادهاند که رشد هزینههای ساخت خودرو یکی از چالشهای اصلی این صنعت بوده است.
توصیه به خریداران خودرو
این کارشناس اقتصادی به افرادی که قصد خرید یا تعویض خودرو دارند توصیه کرده است که تصمیم خود را فقط بر اساس قیمت روز بازار اتخاذ نکنند و عواملی مانند:
روند تورم تولید خودرو
نرخ ارز
قیمت قطعات
سیاستهای فروش خودروسازان
میزان عرضه و تقاضا
را نیز در نظر بگیرند.
قدرت خرید مردم؛ عامل مهم بازار خودرو
با وجود افزایش هزینه تولید، کاهش قدرت خرید مصرفکنندگان میتواند مانع از رشد سریع قیمتها شود. کارشناسان معتقدند بازار خودرو همزمان تحت تأثیر دو عامل اصلی قرار دارد؛ از یک سو فشار هزینهای تولید و از سوی دیگر توان خرید مردم.
به همین دلیل، افزایش هزینه تولید لزوماً به معنی افزایش فوری قیمت خودرو نیست، اما میتواند زمینه تغییرات قیمتی در آینده را فراهم کند.
بازار خودرو ایران در معرض فشار تازه قرار گرفت
اظهارات اخیر دونالد ترامپ درباره آغاز آنچه «کوبندهترین عملیات اقتصادی علیه یک کشور» خوانده، نگرانیهایی را درباره تأثیر احتمالی این فشارها بر بخشهای مختلف اقتصاد ایران، از جمله بازار خودرو، ایجاد کرده است.
ترامپ در روز 28 مرداد 1405 اعلام کرد هر کشوری که به بانکها، شرکتها، صرافیها، فرودگاهها یا نهادهای خود اجازه دهد مسیرهای تجاری و مالی برای ایران حفظ شود، با «پیامدهای اقتصادی عظیم» مواجه خواهد شد.
وابستگی بازار خودرو ایران به چین
یکی از بخشهایی که میتواند از تشدید فشارهای تحریمی تأثیر بگیرد، صنعت خودرو است. بازار خودرو ایران در سالهای اخیر وابستگی قابل توجهی به چین پیدا کرده است.
بخش بزرگی از خودروهای مونتاژی کشور از برندهای چینی تأمین میشوند، بسیاری از کیتهای CKD از چین وارد میشوند و بخشی از قطعات مورد نیاز خودروهای داخلی و خدمات پس از فروش نیز از همین مسیر تأمین میشود.
خطر اختلال در واردات و تولید خودرو
در صورتی که فشارهای آمریکا به بانکها، شرکتهای حملونقل، واسطههای مالی و شرکتهای کشورهای ثالث افزایش پیدا کند، فرآیند واردات خودرو و قطعات ممکن است دشوارتر شود.
این شرایط میتواند شرکتهای مونتاژکننده را با مشکلاتی در زمینه:
انتقال ارز
تأمین قطعه
حملونقل بینالمللی
خدمات پس از فروش
مواجه کند.
احتمال افزایش قیمت خودرو در بازار
کاهش همزمان واردات و تولید در بازاری که هماکنون نیز با محدودیت عرضه مواجه است، میتواند فشار بیشتری بر قیمت خودرو وارد کند.
البته اثر تحریمها تنها در زمان کاهش عرضه ظاهر نمیشود؛ افزایش ریسکهای سیاسی و رشد انتظارات تورمی نیز میتواند از طریق افزایش نرخ ارز، قیمت خودروهای صفر و کارکرده را در بازار آزاد تحت تأثیر قرار دهد.
قطعات و هزینه نگهداری خودروهای چینی
یکی دیگر از پیامدهای احتمالی تشدید تحریمها، افزایش هزینه تأمین قطعات وارداتی است. این موضوع بهخصوص برای برخی خودروهای چینی کمتیراژ میتواند باعث افزایش هزینه تعمیرات و دشوارتر شدن دسترسی به قطعات شود.
آیا خودروهای چینی از ایران خارج میشوند؟
در شرایط فعلی نمیتوان درباره توقف قطعی واردات خودرو یا خروج شرکتهای چینی از بازار ایران اظهار نظر قطعی کرد. ادامه فعالیت این شرکتها به نحوه اجرای تحریمها، مسیرهای مالی جایگزین و تصمیم شرکای تجاری ایران بستگی خواهد داشت.
با این حال، اگر تهدیدهای مطرحشده از سوی آمریکا به اقدامات اجرایی گسترده تبدیل شود، بازار خودرو ممکن است با پیامدهایی مانند:
کاهش عرضه خودرو
دشوار شدن تأمین قطعات
افزایش هزینه تولید
رشد قیمت خودرو در بازار آزاد
فشار بیشتر بر بازار خودروهای دستدوم
مواجه شود.