افزایش قیمت قطعات یدکی، رشد هزینه تعمیرات و دشوارتر شدن تأمین برخی قطعات خودرو باعث شده بسیاری از مالکان خودرو پیش از خرید قطعه نو، به سراغ تعمیر قطعه قبلی یا خرید قطعات استوک بروند. این تغییر رفتار، بهویژه در خودروهای وارداتی و مونتاژی، بازار قطعات دستدوم را با رونق بیشتری مواجه کرده است.
به گزارش ایران جیب از تسنیم، بازار قطعات یدکی خودرو در ماههای اخیر با تغییر محسوسی در الگوی خرید مصرفکنندگان روبهرو شده است. افزایش هزینه مواد اولیه، حملونقل، تولید و واردات باعث شده قیمت بسیاری از قطعات افزایش پیدا کند و مالکان خودرو برای کاهش هزینههای نگهداری، گزینههای دیگری مانند تعمیر، بازسازی و خرید قطعات استوک را بررسی کنند.
افزایش هزینه تعمیر خودرو، مصرفکنندگان را محتاطتر کرد
در شرایط فعلی، بسیاری از مالکان خودرو دیگر مانند گذشته برای هر خرابی بهسرعت اقدام به تعویض قطعه نمیکنند. ابتدا تلاش برای تعمیر قطعه موجود، سپس بررسی نمونههای استوک و در نهایت خرید قطعه نو، به ترتیب تصمیم بسیاری از مصرفکنندگان تبدیل شده است.
البته در بازار قطعات یدکی نمیتوان از کمبود گسترده صحبت کرد. برای خودروهای داخلی و مدلهای پرتیراژ، بخش زیادی از قطعات همچنان در بازار موجود است؛ اما افزایش قیمت، تفاوت کیفیت کالاها و دشواری تشخیص قطعه اصلی از نمونه تقلبی، فرآیند خرید را پیچیدهتر کرده است.
چرا قطعات استوک محبوب شدند؟
قطعات استوک معمولاً از خودروهای تصادفی، خودروهای اوراقی یا نمونههای خارجشده از چرخه مصرف تأمین میشوند. این قطعات پس از بررسی و در برخی موارد بازسازی، دوباره وارد بازار میشوند.
مهمترین دلایل افزایش تقاضا برای قطعات استوک عبارتاند از:
- قیمت پایینتر نسبت به قطعه نو
- دسترسی سریعتر برای خودروهای وارداتی و کمتیراژ
- امکان پیدا کردن قطعات اصلی کارخانهای
- دشواری تأمین برخی قطعات جدید
در خودروهای وارداتی و مونتاژی، قطعاتی مانند چراغ، آینه، قطعات تزئینی، برخی تجهیزات برقی و قطعات خاص موتور و گیربکس، بیشتر مورد توجه خریداران قطعات استوک قرار گرفتهاند.
تفاوت «کمبود قطعه» و «گران شدن قطعه»
یکی از نکات مهم بازار فعلی این است که همیشه مشکل، نبود قطعه نیست؛ بلکه در بسیاری از موارد، قیمت بالا یا دشواری تأمین باعث تغییر رفتار مشتری شده است.
گاهی یک قطعه در بازار موجود است اما افزایش قیمت آن نسبت به ماههای گذشته باعث میشود مالک خودرو به دنبال گزینههای ارزانتر مانند تعمیر یا نمونه دستدوم برود.
تعمیر قطعه؛ راهکاری برای کاهش هزینهها
رشد هزینههای خودرو باعث شده تعمیر و بازسازی قطعات نیز بیشتر مورد استقبال قرار گیرد. قطعاتی مانند دینام، استارت، برخی قطعات برقی، پمپها، سیستم تهویه و بعضی اجزای موتور و گیربکس در صورت تعمیر تخصصی میتوانند دوباره مورد استفاده قرار گیرند.
البته کیفیت تعمیر اهمیت زیادی دارد. تعمیر غیرحرفهای ممکن است باعث خرابی دوباره قطعه و افزایش هزینههای مالک خودرو شود.
قطعات استوک همیشه انتخاب مناسبی نیستند
اگرچه قطعات استوک میتوانند در کاهش هزینهها مؤثر باشند، اما خرید آنها نیازمند دقت است. میزان کارکرد، سلامت قطعه، سابقه استفاده و امکان تست قبل از خرید، از مهمترین مواردی است که باید بررسی شود.
در برخی قطعات مانند:
- سیستم ترمز
- قطعات فرمان و تعلیق
- ایربگ
- تایر
- تسمه تایم
- قطعات حیاتی موتور
استفاده از نمونههای نامطمئن میتواند خطرات ایمنی و هزینههای بیشتری ایجاد کند.
افزایش نگرانی درباره قطعات تقلبی
همزمان با رشد قیمت قطعات اصلی، بازار قطعات تقلبی نیز فعالتر شده است. برخی کالاها با بستهبندی مشابه نمونه اصلی عرضه میشوند اما از نظر کیفیت مواد اولیه و دوام، استاندارد لازم را ندارند.
کارشناسان توصیه میکنند خریداران قطعات خودرو حتماً از فروشندگان معتبر خرید کنند، فاکتور دریافت کنند و پیش از خرید قطعات حساس، با تعمیرکار متخصص مشورت داشته باشند.
آینده بازار قطعات خودرو چگونه خواهد بود؟
بازار قطعات یدکی خودرو در شرایط فعلی با کمبود فراگیر مواجه نیست، اما افزایش هزینهها باعث شده مصرفکنندگان با حساسیت بیشتری خرید کنند. رشد استفاده از قطعات استوک و تعمیر قطعات، نتیجه طبیعی فشار اقتصادی بر هزینههای نگهداری خودرو است.
کاهش نوسان قیمت، کنترل قطعات تقلبی، شفافتر شدن شبکه توزیع و حمایت از تولید قطعات استاندارد میتواند به بازگشت آرامش بیشتر به این بازار کمک کند.