قیمت نفت خام در معاملات ابتدایی روز سهشنبه تحت تأثیر افزایش تنشهای منطقهای و نگرانی درباره اختلال در عرضه انرژی، حدود ۵ درصد افزایش یافت. قیمت نفت برنت به ۸۷.۷ دلار و نفت خام آمریکا به ۸۲.۲ دلار در هر بشکه رسید؛ در حالی که ذخایر نفت خام استراتژیک آمریکا نیز به پایینترین سطح خود از سال ۱۹۸۳ رسیده است.
جهش ۵ درصدی قیمت نفت در بازار جهانی
به گزارش ایران جیب به نقل از تسنیم، قیمت نفت در معاملات ساعات ابتدایی روز سهشنبه با افزایش قابل توجهی همراه شد و شاخصهای اصلی بازار حدود ۵ درصد رشد کردند.
قیمت هر بشکه نفت برنت، شاخص بینالمللی بازار نفت، با رشد حدود ۵ درصدی به ۸۷.۷ دلار رسید؛ سطحی که بالاترین قیمت این شاخص طی نزدیک به دو هفته گذشته محسوب میشود.
همچنین هر بشکه نفت خام وست تگزاس اینترمدیت آمریکا (WTI) با ۵.۱ درصد افزایش، ۸۲.۲ دلار معامله شد.
تداوم روند صعودی نفت برنت
برنت اکنون برای چهارمین جلسه معاملاتی متوالی در مسیر صعودی قرار گرفته است.
مهمترین عامل این روند، افزایش نگرانی معاملهگران درباره احتمال تشدید درگیریهای نظامی و ادامه اختلال در محمولههای انرژی در منطقه است.
بازار نفت بهشدت نسبت به اخبار مربوط به مسیرهای انتقال انرژی حساس است؛ زیرا هرگونه اختلال در عرضه یا حملونقل میتواند در کوتاهمدت تعادل میان عرضه و تقاضا را بر هم بزند.
تنگه هرمز؛ مهمترین نگرانی بازار نفت
یکی از عوامل اصلی افزایش ریسک در بازار، وضعیت تنگه هرمز است؛ آبراهی که بخش قابل توجهی از تجارت جهانی نفت خام و گاز طبیعی مایع از آن عبور میکند.
ایران اعلام کرده است که آمریکا باید پیش از بازگشایی تنگه هرمز، محاصره بنادر ایران را لغو کند.
ادامه این وضعیت باعث شده معاملهگران احتمال اختلال طولانیتر در جریان صادرات انرژی منطقه را در قیمتها لحاظ کنند.
اهمیت تنگه هرمز برای بازار جهانی نفت به اندازهای است که حتی احتمال اختلال در عبور نفتکشها میتواند باعث افزایش سریع قیمتها شود؛ زیرا بازار معمولاً پیش از وقوع واقعی کمبود، «ریسک کمبود عرضه» را در قیمت نفت منعکس میکند.
حملات به تأسیسات انرژی به نگرانیها اضافه کرد
گزارشهایی درباره حمله به پالایشگاه جازان عربستان سعودی و همچنین یک نفتکش متعلق به شرکت ملی نفت ابوظبی در تعطیلات آخر هفته نیز بر نگرانی بازار افزوده است.
هرگونه آسیب به پالایشگاهها، نفتکشها، بنادر یا مسیرهای انتقال انرژی میتواند هزینه حملونقل و بیمه محمولههای نفتی را افزایش دهد و در نهایت قیمت نفت را تحت فشار صعودی قرار دهد.
ذخایر استراتژیک نفت آمریکا به پایینترین سطح ۴۳ سال اخیر رسید
عامل مهم دیگری که به رشد قیمت نفت کمک کرده، کاهش ذخایر نفت خام در ذخیره استراتژیک نفت آمریکا (SPR) است.
بر اساس گزارش منتشرشده، ذخایر استراتژیک نفت آمریکا در هفته گذشته به حدود ۲۹۸.۷ میلیون بشکه کاهش یافته است.
این رقم برای نخستین بار به زیر ۳۰۰ میلیون بشکه رسیده و پایینترین سطح ذخایر استراتژیک آمریکا از سال ۱۹۸۳ محسوب میشود.
کاهش ذخایر استراتژیک به این معناست که در صورت بروز اختلال جدی در عرضه جهانی، ظرفیت آمریکا برای استفاده از ذخایر اضطراری نسبت به گذشته محدودتر شده است.
نفت در آستانه ورود به محدودههای بالاتر؟
رشد ۵ درصدی قیمت نفت در یک روز نشان میدهد بازار نسبت به تحولات ژئوپلیتیکی منطقه بسیار حساس شده است.
در شرایط فعلی، دو عامل میتوانند مسیر قیمت نفت را تعیین کنند: مدت و شدت اختلال در عرضه منطقهای و واکنش تولیدکنندگان بزرگ نفت به افزایش قیمتها.
اگر اختلال در مسیرهای انتقال انرژی ادامه پیدا کند یا دامنه درگیریها به تأسیسات نفتی و گازی بیشتری گسترش یابد، احتمال تداوم فشار صعودی بر قیمت نفت وجود خواهد داشت.
در مقابل، کاهش تنشها و بازگشت جریان عادی صادرات میتواند بخشی از رشد اخیر قیمت را پس بگیرد.
افزایش قیمت نفت چه معنایی برای ایران دارد؟
افزایش قیمت جهانی نفت از یک سو میتواند در صورت استمرار صادرات، درآمدهای نفتی ایران را افزایش دهد، اما از سوی دیگر تشدید تنشها و محدود شدن مسیرهای صادراتی میتواند اثر مثبت افزایش قیمت را خنثی کند.
برای بازار جهانی نیز قیمت نفت در محدوده ۸۷ دلار زنگ هشداری درباره افزایش ریسک عرضه محسوب میشود. اگر این روند ادامه پیدا کند، افزایش هزینه انرژی میتواند بهتدریج بر قیمت حملونقل، تولید صنعتی و حتی نرخ تورم در اقتصادهای بزرگ اثر بگذارد.
در نتیجه، تنگه هرمز، وضعیت صادرات نفت منطقه و روند ذخایر استراتژیک آمریکا سه متغیر کلیدی هستند که معاملهگران در روزهای آینده بیش از هر چیز دنبال خواهند کرد.