بررسی آخرین آمار مخازن سدهای تأمینکننده آب تهران نشان میدهد با وجود افزایش ذخایر هر پنج سد نسبت به سال گذشته، وضعیت منابع آبی پایتخت همچنان با چالش روبهروست؛ بهطوریکه موجودی چهار سد از پنج سد اصلی پایینتر از میانگین ۱۰ ساله قرار دارد و سد ماملو بیشترین افت را نسبت به متوسط بلندمدت ثبت کرده است.
به گزارش ایران جیب به نقل از خبرگزاری تسنیم، مجموع ذخایر سدهای امیرکبیر، لتیان، طالقان، ماملو و لار تا ۱۹ مهرماه ۱۴۰۵ به ۳۸۳ میلیون مترمکعب رسیده است. مقایسه آمارها نشان میدهد اگرچه موجودی مخازن نسبت به مدت مشابه سال گذشته افزایش یافته، اما این بهبود هنوز به معنای بازگشت همه سدها به شرایط معمول بلندمدت نیست.
سد امیرکبیر؛ تنها مخزن بالاتر از میانگین ۱۰ ساله
سد امیرکبیر یا کرج با ظرفیت اسمی حدود ۲۰۵ میلیون مترمکعب، در زمان بررسی ۱۲۹ میلیون مترمکعب آب ذخیره داشته است. طبق آمار اعلامشده، میزان پرشدگی این مخزن ۷۲ درصد است که بالاترین نسبت پرشدگی در میان پنج سد اصلی تأمینکننده آب تهران محسوب میشود.
ذخایر این سد در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته ۵۰۵ درصد افزایش یافته و نسبت به میانگین ۱۰ ساله نیز ۲۱ درصد بیشتر است. به این ترتیب، امیرکبیر تنها سد این مجموعه است که موجودی آن از متوسط بلندمدت فراتر رفته است.
سد لتیان؛ افزایش ذخایر، اما فاصله با میانگین بلندمدت
سد لتیان با ظرفیت اسمی حدود ۹۵ میلیون مترمکعب، در زمان بررسی ۲۴ میلیون مترمکعب ذخیره آبی داشته است. میزان پرشدگی مخزن این سد ۳۲ درصد اعلام شده است.
ذخایر لتیان نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۷۵ درصد افزایش یافته، اما همچنان ۳۹ درصد کمتر از میانگین ۱۰ ساله است. این اختلاف نشان میدهد رشد سالانه ذخایر هنوز نتوانسته فاصله این مخزن با سطح معمول بلندمدت را جبران کند.
سد لار؛ تنها ۴ درصد از ظرفیت مخزن پر است
سد لار با ظرفیت اسمی حدود ۹۶۰ میلیون مترمکعب، در زمان بررسی تنها ۳۵ میلیون مترمکعب آب ذخیره داشته است. بر اساس آمار منتشرشده، میزان پرشدگی این مخزن فقط ۴ درصد است؛ پایینترین نسبت پرشدگی در میان پنج سد مورد بررسی.
ذخایر سد لار نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۱۰۲ درصد افزایش یافته، اما موجودی آن همچنان ۴۲ درصد پایینتر از میانگین ۱۰ ساله قرار دارد. بنابراین، با وجود رشد قابلتوجه نسبت به سال گذشته، حجم فعلی ذخایر این سد همچنان فاصله زیادی با متوسط بلندمدت دارد.
سد ماملو؛ بیشترین افت نسبت به میانگین ۱۰ ساله
سد ماملو، از منابع تأمین آب شرق تهران، با ظرفیت اسمی حدود ۲۵۰ میلیون مترمکعب، در زمان بررسی ۲۹ میلیون مترمکعب ذخیره داشته است. این میزان معادل ۱۲ درصد ظرفیت مخزن است.
ذخایر ماملو نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۵۴ درصد افزایش یافته، اما در مقایسه با میانگین ۱۰ ساله ۷۴ درصد کاهش نشان میدهد. این میزان افت، بیشترین کاهش نسبت به متوسط بلندمدت در میان پنج سد اصلی تأمینکننده آب تهران است و وضعیت ذخایر این مخزن را به یکی از نقاط قابلتوجه در ارزیابی منابع آبی پایتخت تبدیل میکند.
سد طالقان؛ بیشترین حجم آب ذخیرهشده
سد طالقان با ظرفیت اسمی حدود ۴۲۰ میلیون مترمکعب، ۱۶۶ میلیون مترمکعب آب ذخیره دارد و از نظر حجم آب موجود، در جایگاه نخست میان پنج سد مورد بررسی قرار گرفته است. میزان پرشدگی این سد ۳۹ درصد اعلام شده است.
با این حال، ذخایر طالقان نسبت به مدت مشابه سال گذشته تنها ۲ درصد افزایش یافته و در مقایسه با میانگین ۱۰ ساله ۳۱ درصد کمتر است. بنابراین، بیشترین حجم ذخیره در میان این سدها لزوماً به معنای قرار داشتن مخزن در وضعیت مطلوب یا عادی نیست.
افزایش ذخایر نسبت به سال گذشته؛ تصویر متفاوت در مقایسه بلندمدت
بر اساس آمار اعلامشده، هر پنج سد اصلی تأمینکننده آب تهران نسبت به مدت مشابه سال گذشته افزایش ذخایر داشتهاند؛ اما مقایسه با میانگین ۱۰ ساله، تصویر متفاوتی ارائه میدهد.
سد امیرکبیر با افزایش ۲۱ درصدی نسبت به متوسط بلندمدت، تنها مخزن بالاتر از این میانگین است. در مقابل، ذخایر سدهای لتیان، لار، ماملو و طالقان بهترتیب ۳۹، ۴۲، ۷۴ و ۳۱ درصد پایینتر از میانگین ۱۰ ساله قرار دارند.
از نظر حجم آب موجود نیز سد طالقان با ۱۶۶ میلیون مترمکعب در صدر قرار دارد، در حالی که سد امیرکبیر با پرشدگی ۷۲ درصدی بالاترین نسبت پرشدگی را ثبت کرده است. در سوی دیگر، سدهای لار و ماملو بهترتیب فقط ۴ و ۱۲ درصد ظرفیت خود را پر دارند.
وضعیت ذخایر سدها چه پیامی برای تأمین آب تهران دارد؟
آمارها نشان میدهد افزایش ذخایر نسبت به سال گذشته بهتنهایی برای ارزیابی وضعیت منابع آب تهران کافی نیست. پایینتر بودن موجودی چهار سد از میانگین ۱۰ ساله، بهویژه افت ۷۴ درصدی ذخایر ماملو نسبت به این شاخص، اهمیت مدیریت مصرف آب و توجه مستمر به وضعیت مخازن را برجسته میکند. تداوم پایداری تأمین آب پایتخت به شرایط ورودی آب به سدها، میزان مصرف و مدیریت منابع موجود وابسته است.
