آمار منتشرشده از تسهیلات کلان غیرجاری شبکه بانکی، از تمرکز حدود ۳۹۴ هزار میلیارد تومان مطالبات غیرجاری در میان ۲۰ ذی‌نفع بزرگ معرفی‌شده حکایت دارد. در این فهرست، میدکو با حدود ۱۳۴٫۲ همت تسهیلات غیرجاری در بانک پاسارگاد در رتبه نخست قرار گرفته و سرمایه‌گذاری اهداف نیز با ۸۸٫۵ همت در بانک اقتصاد نوین دیده می‌شود.
به گزارش ایران جیب به نقل از تسنیم، در شرایطی که تأمین سرمایه در گردش به یکی از چالش‌های مهم بنگاه‌های تولیدی تبدیل شده، آمار تسهیلات کلان غیرجاری بانک‌ها توجه‌ها را به وضعیت بازپرداخت تسهیلات مشتریان بزرگ و نحوه مدیریت ریسک اعتباری در شبکه بانکی جلب کرده است.
بر اساس اطلاعات ارائه‌شده از آمار بانک مرکزی، مجموع خالص تسهیلات غیرجاری ۲۰ ذی‌نفع معرفی‌شده در ۲۰ بانک و مؤسسه اعتباری به حدود ۳۹۴ هزار میلیارد تومان می‌رسد. بیش از ۲۲۲ هزار میلیارد تومان از این رقم به دو ذی‌نفع عمده در بانک‌های پاسارگاد و اقتصاد نوین اختصاص دارد.
میدکو با ۱۳۴٫۲ همت در صدر فهرست تسهیلات غیرجاری
شرکت مادر تخصصی توسعه معادن و صنایع معدنی خاورمیانه، معروف به میدکو، با ثبت حدود ۱۳۴ هزار و ۲۰۰ میلیارد تومان خالص تسهیلات غیرجاری نزد بانک پاسارگاد، بزرگ‌ترین رقم را در فهرست مورد اشاره دارد.
این مبلغ به‌تنهایی حدود ۳۴ درصد از مجموع ۳۹۴ همت تسهیلات غیرجاری ۲۰ ذی‌نفع بررسی‌شده را تشکیل می‌دهد. میدکو از مجموعه‌های بزرگ فعال در بخش معدن و صنایع معدنی کشور است و در زنجیره‌های تولید فولاد، مس و سایر صنایع معدنی فعالیت دارد.
با وجود ابعاد فعالیت اقتصادی این شرکت، رقم اعلام‌شده این پرسش را مطرح می‌کند که وضعیت بازپرداخت تسهیلات آن چگونه است و چه میزان از مطالبات در طبقات سررسیدگذشته، معوق یا مشکوک‌الوصول قرار می‌گیرد.
البته برای ارزیابی دقیق وضعیت بدهی، باید جزئیات قراردادها، زمان سررسید، طبقه‌بندی مطالبات و اقدامات بانک برای وصول یا تعیین تکلیف آن‌ها نیز بررسی شود. صرف درج یک رقم در فهرست تسهیلات غیرجاری، به‌تنهایی تمام ابعاد وضعیت مالی و روند بازپرداخت تسهیلات را روشن نمی‌کند.
ارتباط میدکو با مجموعه پاسارگاد؛ ضرورت شفافیت درباره اشخاص مرتبط
یکی دیگر از موضوعات قابل بررسی، سابقه روابط سهامداری میان میدکو و شرکت‌های وابسته به مجموعه پاسارگاد است. این ارتباط، پرسش‌هایی درباره احتمال قرارگرفتن میدکو در گروه اشخاص مرتبط بانک پاسارگاد و نحوه رعایت مقررات اعتباری مربوط ایجاد می‌کند.
با این حال، تشخیص قطعی اینکه یک شرکت در دوره گزارش از نظر مقررات بانکی شخص مرتبط محسوب می‌شود یا خیر، نیازمند بررسی ساختار مالکیت و کنترل شرکت در همان دوره و اطلاعات رسمی نهاد ناظر است.
در صورت احراز چنین رابطه‌ای، بررسی حدود اعتباری، تضامین، شرایط اعطای تسهیلات و رعایت مقررات مربوط به اشخاص مرتبط می‌تواند برای ارزیابی کیفیت نظارت بانکی اهمیت داشته باشد.
سرمایه‌گذاری اهداف با ۸۸٫۵ همت در بانک اقتصاد نوین
شرکت سرمایه‌گذاری اهداف نیز با حدود ۸۸ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان خالص تسهیلات غیرجاری در بانک اقتصاد نوین، دومین رقم بزرگ این فهرست را به خود اختصاص داده است.
با احتساب ارقام اعلام‌شده برای میدکو و سرمایه‌گذاری اهداف، مجموع تسهیلات غیرجاری این دو ذی‌نفع به حدود ۲۲۲ هزار و ۷۰۰ میلیارد تومان می‌رسد؛ رقمی که بیش از نیمی از مجموع تسهیلات غیرجاری ۲۰ ذی‌نفع معرفی‌شده را تشکیل می‌دهد.
این تمرکز نشان می‌دهد وضعیت اعتباری تعداد محدودی از مشتریان بزرگ می‌تواند در کیفیت دارایی‌های بانک‌ها نقش مهمی داشته باشد. چنانچه بازپرداخت تسهیلات کلان با تأخیر یا مشکل مواجه شود، ممکن است وصول مطالبات، سودآوری بانک و ظرفیت آن برای تأمین مالی سایر متقاضیان تحت تأثیر قرار گیرد.
چرا تمرکز تسهیلات غیرجاری اهمیت دارد؟
تسهیلات غیرجاری به مطالباتی گفته می‌شود که مطابق ضوابط مربوط، بازپرداخت آن‌ها در وضعیت عادی و در موعد مقرر انجام نشده است. این عنوان می‌تواند طبقات مختلفی از مطالبات، از جمله سررسیدگذشته، معوق و مشکوک‌الوصول را دربرگیرد.
تمرکز مبالغ بزرگ در تعداد محدودی از مشتریان، اهمیت چند موضوع را افزایش می‌دهد:
-
شفافیت درباره وضعیت سررسید و طبقه‌بندی مطالبات.
-
اطلاع‌رسانی درباره تضامین و برنامه وصول بدهی‌ها.
-
بررسی رعایت مقررات مربوط به تسهیلات کلان و اشخاص مرتبط.
-
ارزیابی اثر مطالبات غیرجاری بر توان بانک‌ها برای تأمین مالی بنگاه‌های دیگر.
در عین حال، برای قضاوت درباره عملکرد یک بانک یا وضعیت مالی یک شرکت، باید اطلاعات مربوط به کل پرتفوی تسهیلات، وثایق، ذخایر مطالبات و برنامه‌های بازپرداخت نیز در دسترس باشد.
پرسش اصلی؛ وضعیت وصول ۳۹۴ همت مطالبات چیست؟
رقم حدود ۳۹۴ همت تسهیلات غیرجاری برای ۲۰ ذی‌نفع معرفی‌شده، اهمیت انتشار جزئیات بیشتر درباره وضعیت این مطالبات را برجسته می‌کند. سهم حدود ۱۳۴٫۲ همتی میدکو و ۸۸٫۵ همتی سرمایه‌گذاری اهداف نیز نشان می‌دهد بخش بزرگی از رقم گزارش‌شده در اختیار دو ذی‌نفع قرار دارد.
با این حال، برای ارزیابی دقیق‌تر، انتشار اطلاعات تکمیلی درباره زمان‌بندی بازپرداخت، طبقه‌بندی مطالبات، میزان وثایق و اقدامات انجام‌شده برای وصول بدهی‌ها ضروری است. چنین اطلاعاتی می‌تواند تصویر روشن‌تری از ریسک اعتباری بانک‌ها و میزان تأثیر مطالبات غیرجاری بر تأمین مالی بخش تولید ارائه دهد.