منطقه آزاد ماکو از پیگیری ایجاد گذرگاه دوم زمینی ایران و ترکیه از مسیر «چشمثریا» خبر داده است؛ طرحی که در صورت نهایی شدن توافقها و تکمیل زیرساختها میتواند فشار ترافیکی مرز بازرگان را کاهش داده و مسیر تازهای برای تجارت و ترانزیت میان دو کشور ایجاد کند.
به گزارش ایران جیب، مرز بازرگان سالها اصلیترین مسیر زمینی ارتباط ایران و ترکیه بوده و بخش قابل توجهی از صادرات، واردات و ترانزیت کالا میان ایران و اروپا از این گذرگاه انجام شده است. اکنون برنامه ایجاد یک مسیر مرزی جدید در شمالغرب کشور با هدف افزایش ظرفیت ارتباطات تجاری در دستور کار قرار گرفته است.
چشمثریا؛ گذرگاه جدید ایران به ترکیه
حسین گروسی، مدیرعامل سازمان منطقه آزاد ماکو، از وجود مصوبه برای ایجاد گذرگاه مرزی جدید با ترکیه خبر داده و اعلام کرده است که این مسیر از منطقه «چشمثریا» عبور خواهد کرد.
در صورت اجرایی شدن این طرح، منطقه ماکو در آینده دارای دو مسیر مرزی با ترکیه خواهد بود؛ موضوعی که میتواند وابستگی تجارت دو کشور به مرز بازرگان را کاهش دهد.
مرز بازرگان در مقابل گذرگاه گوربولاک ترکیه قرار دارد و یکی از مهمترین مسیرهای زمینی تجارت ایران با ترکیه و اروپا محسوب میشود. حجم بالای تردد کامیونها در این مرز، همواره مشکلاتی مانند صفهای طولانی، محدودیت ظرفیت پایانهها و فشار بر زیرساختهای حملونقل ایجاد کرده است.
کاهش فشار بر مرز بازرگان
ایجاد گذرگاه دوم میتواند به عنوان یک مسیر مکمل، ظرفیت شبکه حملونقل کشور را افزایش دهد و در زمان افزایش حجم مبادلات یا بروز مشکلات در یک مسیر، گزینه جایگزین در اختیار فعالان اقتصادی قرار دهد.
با این حال، اجرای این طرح نیازمند توافق رسمی میان ایران و ترکیه، احداث مسیرهای دسترسی، ایجاد تأسیسات گمرکی، استقرار نیروهای کنترل مرزی و تامین تجهیزات مورد نیاز است.
در حال حاضر، «چشمثریا» یک پروژه در مرحله پیگیری محسوب میشود و هنوز به عنوان یک مسیر فعال تجاری مورد استفاده قرار نمیگیرد.
بازگشایی مرکز مبادلات مشترک ایران و ترکیه
همزمان با برنامه ایجاد گذرگاه دوم، بازگشایی مرکز مبادلات تجاری مشترک ایران و ترکیه در بازرگان نیز در دستور کار قرار گرفته است.
این مرکز که پیشتر با نام بازارچه مرزی سارسو فعالیت داشت، از سال 1396 فعالیت عملیاتی نداشت، اما اکنون مسئولان منطقه آزاد ماکو از آماده شدن زیرساختها و آغاز مذاکرات برای راهاندازی دوباره آن خبر دادهاند.
بر اساس اعلام مسئولان، 40 غرفه در بخش ایرانی آماده شده و طرف ترکیهای نیز زیرساختهای لازم را تکمیل کرده است. هدف از راهاندازی این مرکز، ساماندهی تجارت مرزی، توسعه فعالیتهای مرزنشینی و استفاده بیشتر از ظرفیت مبادلات تجاری میان دو کشور عنوان شده است.
ماکو به دنبال تبدیل شدن به هاب تجاری منطقه
برنامههای جدید نشان میدهد منطقه آزاد ماکو به دنبال آن است که نقش خود را از یک منطقه مرزی صرف، به یک مرکز لجستیکی و تجاری برای اتصال ایران به ترکیه، قفقاز و بازارهای بینالمللی گسترش دهد.
در کنار توسعه مسیرهای زمینی، مسئولان منطقه آزاد ماکو پیگیر ازسرگیری پروازهای تهران ـ ماکو نیز هستند. فرودگاه ماکو از نظر عملیاتی آماده اعلام شده، اما بازگشت پروازها نیازمند تایید سازمان هواپیمایی کشوری و نهادهای مرتبط است.