بر اساس یک گزارش تحلیلی، ارزش جایگزینی تجهیزات و زیرساختهای نظامی آمریکا که سپاه پاسداران مدعی هدف قرار دادن آنها در حملات اخیر شده است، حدود ۲۰ میلیارد دلار برآورد میشود. این رقم بر پایه قیمت تجهیزات نظامی، قراردادهای دفاعی آمریکا و هزینه جایگزینی زیرساختها محاسبه شده، اما تاکنون از سوی هیچ مرجع رسمی آمریکایی تأیید یا تکذیب نشده است.
برآورد ۲۰ میلیارد دلاری بر چه اساسی انجام شده است؟
به گزارش ایران جیب، در پی انتشار فهرستی از خسارات واردشده به تجهیزات و زیرساختهای نظامی آمریکا از سوی سخنگوی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، ارزش تقریبی این تجهیزات با استناد به قیمتهای منتشرشده در اسناد بودجه وزارت دفاع آمریکا، قراردادهای فروش نظامی خارجی (FMS) و اطلاعات شرکتهای بزرگ صنایع دفاعی برآورد شده است.
این گزارش تأکید میکند که رقم حدود ۲۰ میلیارد دلار، یک برآورد تحلیلی از ارزش جایگزینی تجهیزات است و نباید بهعنوان رقم قطعی خسارت تلقی شود.
سامانههای پاتریوت؛ گرانترین بخش خسارت ادعایی
بر اساس این تحلیل، بیشترین سهم ارزش خسارت مربوط به سامانههای پدافندی پاتریوت است.
در فهرست اعلامشده، از انهدام چهار آتشبار کامل پاتریوت و شش رادار این سامانه نام برده شده است. با توجه به اینکه ارزش هر آتشبار کامل پاتریوت بین یک تا ۱.۲ میلیارد دلار برآورد میشود، ارزش جایگزینی این بخش حدود ۵.۳ میلیارد دلار تخمین زده شده است.
تجهیزات هوایی؛ جنگندهها، هواپیماها و پهپادها
در بخش تجهیزات هوایی نیز این گزارش به انهدام موارد زیر اشاره میکند:
- دو فروند جنگنده F-15
- یک فروند هواپیمای گشت دریایی P-8 Poseidon
- یک فروند هواپیمای ترابری C-17 Globemaster III
- هشت فروند هواپیمای سوخترسان
- چهار فروند بالگرد سنگین
- ۱۷ فروند پهپاد شناسایی و رزمی
بر اساس قیمتهای منتشرشده در قراردادهای دفاعی آمریکا، ارزش جایگزینی این تجهیزات بدون احتساب زیرساختهای پشتیبانی، بیش از ۳.۳ میلیارد دلار برآورد شده است.
خسارت به مراکز فرماندهی، رادارها و زیرساختهای لجستیکی
این برآورد همچنین شامل خسارت به مراکز فرماندهی، شبکههای راداری، انبارهای مهمات، مراکز لجستیکی و زیرساختهای ارتباطی است.
بر اساس محاسبات انجامشده:
- ارزش جایگزینی مراکز فرماندهی حدود ۱.۸ میلیارد دلار
- شبکههای راداری حدود ۳ میلیارد دلار
- انبارهای مهمات، زاغههای موشکی و مراکز لجستیکی حدود ۴ میلیارد دلار
- زیرساختهای ارتباطی، مراکز داده، تأسیسات سوخت و آشیانههای هواپیما نیز بین ۲ تا ۳ میلیارد دلار برآورد شدهاند.
چرا هزینه واقعی میتواند بیشتر باشد؟
کارشناسان صنایع دفاعی معتقدند هزینه خرید تجهیزات تنها بخشی از هزینه واقعی بازسازی توان عملیاتی است.
انتقال تجهیزات، نصب، آموزش نیروها، تأمین قطعات یدکی، بازسازی پایگاهها و راهاندازی مجدد سامانهها معمولاً بین ۲۰ تا ۵۰ درصد به هزینه نهایی اضافه میکند. بر همین اساس، اگر ارزش جایگزینی تجهیزات حدود ۲۰ میلیارد دلار باشد، هزینه بازگرداندن کامل ظرفیت عملیاتی ممکن است به ۲۴ تا ۳۰ میلیارد دلار برسد.
این برآورد چه محدودیتهایی دارد؟
نکته مهم آن است که دولت آمریکا تاکنون این ادعاها را تأیید یا رد نکرده و امکان راستیآزمایی مستقل درباره همه موارد اعلامشده نیز وجود ندارد.
همچنین ارزش برخی زیرساختها مانند مراکز فرماندهی، مراکز داده، سامانههای ارتباطی و انبارهای مهمات به دلیل نبود اطلاعات عمومی، بر اساس پروژههای مشابه و برآوردهای کارشناسی محاسبه شده است.
به همین دلیل، رقم ۲۰ میلیارد دلار باید بهعنوان یک برآورد تحلیلی مشروط به صحت فهرست اعلامشده در نظر گرفته شود، نه یک رقم رسمی یا قطعی.
جمعبندی
این گزارش تلاش کرده است با استفاده از اطلاعات عمومی درباره قیمت تجهیزات نظامی و پروژههای دفاعی آمریکا، تصویری از ارزش احتمالی تجهیزات و زیرساختهای اعلامشده ارائه دهد. با این حال، تا زمانی که اطلاعات مستقل یا تأیید رسمی از سوی طرفهای درگیر منتشر نشود، این ارقام صرفاً در حد برآوردهای تحلیلی باقی میمانند و نمیتوان آنها را بهعنوان میزان قطعی خسارت تلقی کرد.